Wat is OCD (obsessive-compulsive disorder, obsessieve compulsieve stoornis, dwangstoornis)?

Wat is een voorbeeld van OCD?

Gevraagd door: Johanna van der Meer  |  Laatste update: 7 juli 2026
Score: 4.4/5 (56 stemmen)

Compulsies. Dwanghandelingen zijn handelingen of psychische activiteiten die je telkens herhaalt. Denk aan jezelf overmatig wassen, continu spullen netjes ordenen, in je hoofd tellen of handelingen een x-aantal keren uitvoeren.

Welke vormen van OCD zijn er?

Dit zijn 5 vormen van een dwangstoornis:
  • Obsessieve-compulsieve stoornis. Als je een dwangstoornis hebt, dan kun je alleen last hebben van herhalende gedachten (obsessies). ...
  • Verzamelstoornis. ...
  • Excoriatiestoornis. ...
  • Morfodysfore stoornis. ...
  • Trichotillomanie.

Wat zijn OCD trekjes?

OCD symptomen bij kinderen zijn als je kind last heeft van dwanggedachten of dwanghandelingen (ook wel dwangrituelen genoemd) zoals vaak handen wassen, controleren, tellen of hamsteren. Deze handelingen zijn irrationeel, beangstigend en het is moeilijk om er vanaf te komen.

Hoe weet je dat je OCD hebt?

Wat merk je van een dwangstoornis?
  • steeds controleren of iets wel precies op de goede plek staat.
  • steeds controleren of een kraan goed dicht zit.
  • heel vaak handen wassen.
  • op een trap steeds bepaalde treden overslaan.
  • iets een vast aantal keer doen, bijvoorbeeld 3 keer in je handen klappen voor je de voordeur opendoet.

Wat zijn OCD-gedachten?

We noemen het ook wel obsessieve compulsieve stoornis. Dwanggedachten (obsessies) zijn steeds terugkomende gedachten of beelden die voor angst of spanning zorgen. Bijvoorbeeld de angst om grote fouten te maken of de angst voor besmetting door een ziekte.

22 gerelateerde vragen gevonden

Wat zijn voorbeelden van OCD?

Compulsies. Dwanghandelingen zijn handelingen of psychische activiteiten die je telkens herhaalt. Denk aan jezelf overmatig wassen, continu spullen netjes ordenen, in je hoofd tellen of handelingen een x-aantal keren uitvoeren.

Hoe voelt OCD-denken aan?

OCD-obsessies zijn langdurige en ongewenste gedachten die steeds terugkomen, of impulsen of beelden die opdringerig zijn en stress of angst veroorzaken . Je kunt proberen ze te negeren of er vanaf te komen door je te gedragen volgens een ritueel. Deze obsessies dringen zich meestal op wanneer je probeert aan andere dingen te denken of ze te doen.

Is OCD een vorm van autisme?

OCD is een vorm van een angststoornis. Er wordt ook wel eens een vergelijking gemaakt met een Autisme Spectrum Stoornis. Echter is OCD niet een vorm van autisme. Wel kan het zo zijn dat mensen met autisme bepaalde dwanggedachten/handelingen ervaren vanuit hun problematiek.

Wat zijn de cognitieve kenmerken van OCD?

Cognitieve kenmerken van OCD

Ze worden gekenmerkt door aanhoudende, onbedoelde en ongewenste gedachten en impulsen die zeer opdringerig, onaangenaam en verontrustend zijn . Veelvoorkomende obsessies zijn onder andere zorgen over ziektekiemen en besmetting, twijfels, orde en symmetrie, en impulsen.

Wat zijn de triggers van OCD?

Een Obsessieve Compulsieve Stoornis (OCD) kan worden veroorzaakt door genetische of neurobiologische factoren, maar ook door omgevingsfactoren. Deze dwangstoornis kan ook ontstaan door een lichamelijke ziekte, het gebruik van drugs of sommige medicijnen.

Waarom krijgt iemand OCD?

Wetenschappers denken dat de basale ganglia niet goed werken bij mensen met OCS. Hierdoor ontstaan steeds dezelfde, nare gedachten in de prefrontale cortex. Verder kunnen ook erfelijkheid en factoren in je omgeving, zoals opvoeding, een rol spelen bij het ontstaan van deze stoornis.

Wat zijn de symptomen van relatie-OCD?

Relatie-OCD wordt gekenmerkt door terugkerende, opdringerige gedachten over de relatie. Deze gedachten zijn vaak irrationeel, maar toch extreem moeilijk te negeren. Veelvoorkomende obsessies zijn bijvoorbeeld: "Hou ik écht genoeg van mijn partner?"

Hoe is het om te leven met een dwangmatige persoonlijkheidsstoornis?

Als je een dwangmatige persoonlijkheidsstoornis hebt, ben je plichtsgetrouw, perfectionistisch, prestatiegericht, precies en punctueel. Je hecht veel waarde aan ordelijkheid en aan emotionele zelfbeheersing. Een dwangmatige persoonlijkheidsstoornis sluipt je leven binnen, ongemerkt, stapje voor stapje.

Is OCD vermoeiend?

Een dwangstoornis neemt de regie over je leven meer en meer over. 'Normaal' functioneren in het dagelijks leven is dan steeds moeilijker. Het maakt je bovendien depressief, rusteloos en vermoeid. Een dwangstoornis wordt ook wel een obsessieve-compulsieve stoornis (OCD) genoemd.

Hoe herken je obsessief gedrag?

Wat is obsessief gedrag

Je spreekt van een obsessie als mensen dwangmatige gedachtes hebben, iets dat iemand onophoudelijk in zijn gedachten bezighoudt. Iemand die een obsessie heeft, kan bepaalde gedachten niet uit zijn/haar hoofd halen, hoewel diegene dat meestal wel wil.

Wat zijn de symptomen van een lichte vorm van OCD?

Wat zijn de vroege tekenen van OCD? Mensen met OCD vertonen meestal eerst milde symptomen van obsessies en compulsies, die mettertijd kunnen verergeren. Vroege tekenen kunnen bestaan uit: repetitief gedrag en vaste manieren om dingen te doen, problemen met relaties en hamsteren.

Wat gebeurt er in de hersenen bij OCD?

Bij OCD functioneren bepaalde hersengebieden anders dan normaal. De basale ganglia, verantwoordelijk voor het onderdrukken van ongewenst gedrag, werkt minder goed. Hierdoor worden in de thalamus — een hersengebied betrokken bij denken, plannen en bewustzijn — ongewenste gedachten overactief herhaald.

Welke mensen hebben OCD?

Voorkomen. In Nederland lijdt ongeveer 1- 3% van de bevolking aan een dwangstoornis. Het komt even vaak voor bij vrouwen en mannen. De eerste symptomen openbaren zich vaak al op jonge leeftijd en worden meestal het duidelijkst zichtbaar tussen het 20e en 25e levensjaar (bron: Lentis).

Wat doe je tegen OCD?

Tips voor het omgaan met OCD
  • Accepteer je gedachten, maar geef ze geen macht. ...
  • Zet jezelf niet vast in compulsies. ...
  • Werk samen met een therapeut. ...
  • Gebruik hulpmiddelen en apps. ...
  • Stel realistische doelen. ...
  • Zorg voor zelfzorg en ontspanning. ...
  • Wees voorzichtig met geruststelling. ...
  • Creëer een angsthiërarchie en maak gebruik van ERP.

Wat is een fiep bij autisme?

Als je kind met autisme veel met één ding bezig bent, heet dat ook wel een preoccupatie of 'fiep'. Je kind heeft dan een erg grote belangstelling voor één onderwerp en kan er geen genoeg van krijgen. Fiepen (bezig zijn met dat ene onderwerp) geeft je kind veel plezier en voldoening.

Hoe heet OCD in het Nederlands?

Wat is een dwangstoornis? Uw gezondheid. Obsessieve-compulsieve stoornis (OCD) is een angststoornis die wordt gekenmerkt door terugkerende, ongewenste gedachten (obsessies) en/of herhaalde handelingen (compulsies). De stoornis begint meestal tijdens de jonge volwassenheid en soms al in de kindertijd.

Hoe ontwikkelt OCD zich?

Hoe ontstaat een dwangstoornis? Er is niet één oorzaak aan te wijzen waardoor een dwangstoornis ontstaat; wel zijn er verschillende risicofactoren. Een dwangstoornis ontstaat meestal door een combinatie van erfelijkheid, lichamelijke oorzaken, wat iemand meemaakt in het leven en persoonlijke eigenschappen.

Hoe stop je OCD gedachten?

Tips voor stoppen van dwanggedachten
  1. Praat erover ! ...
  2. Probeer meer te weten te komen over dwang, bijvoorbeeld door te lezen erover of door lotgenotencontact.
  3. Schrijf de gedachten op, ook al is het telkens dezelfde gedachte (zonder dwanghandelingen uit te voeren). ...
  4. Doe aan mindfulness/meditatie. ...
  5. Ga lekker sporten!

Wat is OCD gedrag?

Een dwangstoornis, ook wel obsessieve compulsieve stoornis (OCD) genoemd, is een aandoening waarbij je langer dan een uur per dag dwangmatige gedachten (obsessies) hebt of dwangmatige handelingen (compulsies) uitvoert. Zo denk je bijvoorbeeld continu dat je besmet raakt met vuil, waardoor je jezelf voortdurend wast.

Welke medicatie bij OCD?

SSRI's als groep en de SNRI's venlafaxine en duloxetine zijn alle effectief bij de behandeling van OCS en gezien de veiligheid en goede verdraagbaarheid worden zij sterk aanbevolen als 1e keuze bij volwassenen. Het bewijs hiervoor is sinds de vorige Richtlijn verder onderbouwd.